حئکایه | رقیه کبیری

تیرمه هارا، پوتدوخ هارا..؟!

سلام- صلواتسیز پوتدوخلاری قویدوم ایکی عرضه‌یازانین آراسینداکی بوش یئره. عرضه یازانلارین بیری ساغیمدا قالدی بیریسی سوْلومدا. ائودن آپاردیغیم أت تاختاسینی دا پوتدوخلارین بیرینین اوستونه قویوب، تیرمه اؤرتویو سالدیم اوستونه.
اؤرتویون قیراغینا تیکیلمیش توپپوزلار پوتدوغون دؤرد طرفیندن ساللاندی. چکیلیب قیراقدان دوروب، بیر ملّی بانکین گؤزل ناخیشلی کاشی‌لارینا، بیر ده تیرمه اؤرتویه باخدیم. تیرمه ا‌یله کاشی‌لارین ناخیشلارینی بیربیرینه یاراشدیردیغیم اوچون اؤز اؤزومه دئدیم: «آفرین! بونا دئیرلر ائستئتیکا».
اینسانین ایش یئرینین گؤزل‌لییی گلیب- گئده‌نین گؤزونو قاماشدیرمالیدیر. بونا باخمایاراق تبریزین گلیشمه‌سی‌، مودئرن‌لشمه‌سی، سایسیز- حسابسیز یئرآلتی، گؤی اوستو کؤرپولری، یاریمچیلیق قالمیش متروسو، ملّی بانک ایله دارایی ایداره‌سینین قاباغینا دوزولموش پوتدوخلارا تأثیرینی بوراخماییب، آنجاق من اینجه‌صنعته علاقه‌سی اولان بیر قادین اولاراق میللتین عرضه‌لرینی لومبه‌لن لوت، اؤرتوک‌سوز بیر پوتدوغون اوستونده یازانمازدیم. باخدیقجا اؤز هوش- باشیما آفرین دئدیم. هاردا قادین وارسا، اوردا ظرافت و گؤزللیک ده وار. أت تاختاسی‌ ایله تیرمه اؤرتویون گوجونه بالاجا بیر ایش میزی دوزلتمیشدیم پوتدوخدان.
آنام وئردییی دؤشکچه‌نی ده او بیری پوتدوغون اوستونه قویوب أیلشدیم. آنامین جانی بو دؤشکچه‌یه باغلی‌یدی. هارا گئتسه‌یدی‌ موبایلینا تای بو دؤشکچه‌نی ده اؤزویله آپاراردی. آمما من اونون نارداناسی‌یدیم، اوره‌یی دؤزمه‌دی دؤشکچه‌سیز پوتدوق اوسته أیله‌شیم.
لیسانس بَلگه‌می مغنه‌‌‌مین اوجونا سانجاقلادیم. «فارغ‌التحصیل حقوق قضایی از دانشگاه…»؛ آشاغیدان یوخاری‌ اؤزومه باخدیم. یالاندان فایدا یوخ، اؤزومدن خوْشوم گلدی. دئیه‌سن لیسانسیم غرور موهورویدی سینه‌مه سانجاقلانمیشدی. گئیینیشیم لاپ بئله قانون دئدییی کیمی یئرلی یئرینده ا‌یدی. مغنه‌- مانتوما هئچ بیر امربه‌معروف و نهی از منکر مأمورو ایراد چیخاردا بیلمزدی. A4 کاغیذلاری ساغا، A5 لری سوْل طرفیمه، قویون شکلینده ساخسی میداد- خودکار قابینی دا اوْرتایا قویوب، خودکارلاری، روان‌نویسی، بیر ده بیر کاغیذ قئیچیسینی اونون ایچینه قویدوم. کاغیذین باهالیغینا گؤره، اوسته‌لیک طبیعت‌سئور بیر انسان اولدوغوم اوچون کاغید ایشلتمکده قناعت‌جیل اولمالی‌ اولدوغومو دوشونورکن بیر آن نظریمه گلدی تیرمه اؤرتویون اوستونده اوْتورموش ساخسی قوْیون نیشخند ایله منه باخیر. ساغ- سوْلومداکی عرضه یازانلارین بیر نئچه‌سی ایش میزیمی دؤوره‌لینده، همکارلاریمین منی قارشیلاماغا گلدیینی دوشوندوم. سؤزون دوزو بیر آز اوتاندیم، نه چای وار ایدی نه شیرینی. عاغلیما چاتمامیشدی هئچ اولماسا بیر قوطو شوکلات آلیم. ادب ایله پوتدوغون اوستوندن قالخیب، دئدیم: «خوش گؤردوخ..! بازار اولسون، یورولمییاسیز..!»
«خانیم باجی، نه بازاری..؟ نه خوش گؤردومو..؟ بوردا نه ایش گؤروسن..!؟»
همکارلاریمین حیرصلی صیفت‌لرینی گؤرنده اوره‌ییم دؤیونتویه دوشدو. دارایی قاباغینداکی پوتدوخ اوستونده اوْتوران باشقا عرضه‌یازانلار دا یئرلریندن قالخیب، بیزه ساری گلدیلر. سویوق‌قانلی گؤرونمه‌یه چالیشیرکن دئدیم:
«آلـلاه قویسا بوگوندن بری من ده سیزین کیمی بوردا حلال پول قازاناجاغام»
«کیم سنه اجازه وئریب بوردا حلال پول قازاناسان؟»
«مه‌یه آللاهین خیاوانیندا حلال پول قازانماق دا اجازه ایستیر؟»
عرضه یازانلارین بیریسی حیرص ایله دانیشان همکارینین قوْلوندان یاپیشیب، دئدی: «بَه نییه بَه حیرصنن..!؟ هر ایشین اؤز یولو وار دااا. چکیل کنارا، قوْی من حلّ ائلیییم»
«حلّ ائلیییم» سؤزو آغزیندان ائله چیخدی سانکی او آن شَکردن، ناباتدان، دوُزدان… سویا تؤکوب، حلّ ائلییه‌جک. ألینی اوّل قاپ‌‌قارا بویانمیش پارافینلی ساچینا، سورا بورما بیغینا چکیب، یومشاق لحن ایله دئدی:
«منیم باجیم، بولوسن ندی..؟ قیرخ ایلدی من بوردا عرضه یازیرام. بویونه‌جان آرواد عرضه یازانی گؤرمه‌میشم!»
«آرواد» سؤزونو «حلّ ائلیییم» سؤزو تک ائله خیرخیراسیندان هاوایا بوراخدی، دئیه‌سن “سیمون دوبووار” دئدیی «ایکینجی جینس»ین اوستونه قطعی بیر مؤهور باسیر.
منی دئییرسن، ذهنیمده‌ بیر زلزله اوز وئردی، بونونلا بئله اؤزومو أله آلماغا چالیشدیم. پاتلئتینه یاراشمیردی «دوبووار» یا «ایکینجی جینس» آدلی بیر سؤز قولاغینا ده‌یسین. اوْنون اوچون «آرواد» آنلامی ائو آدامی، اوشاقلارین آناسی، زَنَن خایلاغی، بیزیم ائو، عیال و… بو کیمی سؤزلر اولدوغونو باشا دوشدوم.
ایسته‌دیم دؤشومه سانجاقلانمیش لیسانس بلگه‌می گؤستریب دئیم کی: «منه باخ، گؤزو آچ، آدامیوی تانی هااا! من سن دوشوندویون “آرواد” فلان دئییلم، من حقوق لیسانسیّه‌‌سی‌یم. آنجاق پئشمان اولدوم. تواضعکارلیقدان اوزاق گؤردوم بلگه‌می ایللر بوْیو پوتدوق اوسته أیله‌شیب، قار- یاغیش آلتدا زحمت چکن همکارلاریمین اوزونه چکیم. گئنه ساختا بیر تبسّوم دوداغیمین بوجاغیندا گؤیردی. بیر داها اؤزومو تواضعکار گؤسترمه‌یه چالیشدیم.
«دئمه‌لی من بیرینجی عرضه یازان خانیمام!»
قیراقدا دایانمیش عصبی عرضه یازان یاریمچیلیق سیگارینی یئره آتیب، گئنه حیرصلی حیرصلی اوزونو منه توتدو: «ائله ‌بی سن باشا دوشمه‌دین. قوْی من سؤزون آچیغین دیییم بئله با، بورا آرواد یئری ده‌یی، بولدون؟! آرواد یئری دئییل!»
بیزیم بو تارتیشمامیزا یولدان کئچنلرین بیر پاراسی باخیب، کئچیردیلر. بیر نئچه‌سی ده نه‌ اولدوغونو یوْخلاماق اوچون آیاق ساخلاییب، بیزی دؤوره‌له‌دیلر. دئیه‌سن عرضه یازانلار تارتیشمیردیلار، رحمتلی حسن شومالی‌ایدی اوردا زنجیر قیریردی. پوتدوخلار بئصاحیب قالمیشدی. دؤرد- بئش یاشیندا بیر قیز اوشاغی، ألینی آتاسینین ألیندن بوراخیب، ایش میزیمین اوستونه أییلیب A4 کاغیذلارینی جیزماقارالاییردی. اوشاغین جیزماقارالاماسی منیم ذهنیمی قاریشدیرسادا، آتاسینین آغزی آخمیشدی منیمله تارتیشان عرضه یازانلارا. گئت- گئده جاماعاتین سایی آرتیردی.
بلوارین اورتاسیندا، گمنام سربازین آیاغیندا، چیمن‌ سوواران بیر بلدیه ایشچیسی ییغینجاغی گؤردوکده، ألینده‌کی شیلانکی چیمن اوسته آتیب، ملّی بانکا ساری قاچدی. خیاوانین ائنینی کئچنده آز قالدی ماشین آلتدا قالسین. بیزی دؤره‌له‌ین جاماعات ماشینین ترمز سسینی ائشیتجک، گؤرونمز بیر سیستئمدن فرمان آلان کیمی ایختیارسیز باشلاری خیاوانا ساری دؤندو…
بلدیّه ایشچیسی حربه- قاداغا کسن قادین سوروجونو سایمادان، تؤشویه تؤشویه اؤزونو ییغینجاغا یئتیریب، ایکینی سایینجا جاماعاتین آراسیندان دورتولوب، بیغی بورما عرضه یازانین کناریندا دایاندی.
دئدیم: «ائله من ده سیزین کیمی عرضه یازاجام دا، قاضی مسندینده اوتومورام کی دییه‌سیز خانیملارا قَداغاندی!» بلدیه ایشچیسی گوله‌گوله دئدی: «دوز دییی دا، بلدیه مأموری ده‌یی کی، عرضه یازاجاخ دااا.»
«گئده ایماله ائله‌مه. سنی دانیشدیران وار آخی..؟ سن گئت میراب‌لیغیوین دالیسیجان با، بو سوسوزلوخدا سویو دا یئره وئررلر..؟»
منیمله یومشاق یومشاق دانیشان عرضه‌یازانین بیردن بیره اینانیلمازجا لحنینین ده‌ییشمه‌سینه هویوخدوم. بلدیه ایشچیسی گوله گوله دئدی: «شَط باغلیرام خبرین اولمادی ختمی‌‌نَن ایماله ائلیه‌دیم یا صابیننان!»
عرضه یازان اونو تَپیک آلتینا سالسین دئیه آیاغینی قالدیردی. او ایسه قاچیب، جانینی تپیک آلتیندان قورتاراندا اؤزومو گوج ایله ساخلادیم جاماعاتا قاریشیب، گولمه‌ییم.
بیر آن اوشاقلیق دؤنمینده‌کی قیزدیرمالی گونلریم یادیما دوشدو. قیزدیرما ۳۸ درجه‌نی آشیب آشمامیش، آنام ألینده دستور ، اوتاغا گیرردی. «ایندیجه قادا- بلا جانینان گئدر!»
بو عرضه یازان همکارلاریمین ذهن‌لرینی دستور دوْلو بیر آیدین دوشونجه‌یله یویا بیلسیدیم، اوندا بوتون قادا- بلا باشیمدان اوزاقلاشیب، من ده سس‌سیز- صداسیزجا عرضه یازدیرانلارین عرضه‌لرینی یازیب، ألیم اؤز جیبیمه اوُزاناردی دئیه دوشوندوم. اوْتوز یاشیما چاتسام دا، هله ده آتامین جیبینه محتاج ایدیم.
همکارلاریما دئدیم: «گلین بیر ایش گؤراخ نه شیش یانسسین نه کاباب، اوتوبوسلاردا آغالاری خانیملاردان آییران کیمی، من خانیملارین عرضه‌لرین یازیم، سیز ده کیشیلرین.»
عصبی عرضه یازان همکار آز قالدی ألین اوزالدیب یاخامدان یاپیشسین. آنجاق بیردن بیره ألی هاوادا قورودو، سانکی مَحرم- نامَحرم آراسیندا آوارا گوْر قالدی. بیلمه‌دی یاخامدان یاپیشسین، یوخسا یاپیشماسین. سونوندا یومرغونو منه ساری توتوب دئدی: «گئژ گلدین تئز اؤرگندین؟!»
سحر چاغی ائودن چیخاندا آتام دئمیشدی: «عنایین قیزیم، منه باخ..! ایندی کی ایکی أیاوی تَپپیسن بیر باشماغا کی ایللا و لیللا اؤزون گرح پول قازاناسان… گؤزله عرضه یازان همکارلارین‌نان قَزو یئمییه‌سن هاااا»
«قزو ندی؟» دئمیشدیم. آتام یومروغونو منه ساری توتوب، اورتا بارماغینی یومروغوندان اوُزالدیب، «بو دومسوحدن بتر اینجیدر هااا. مدرسه‌ده قزو یئمه‌میسن؟»، دئمیشدی.
«مدرسه‌ده قیزلارین بارماخلارینین آراسینا خودکار قویاردیلار. قزو وورمازدیلار قیزلارا»، دئمیشدیم.
اعصابی قاریشمیش عرضه یازان گئنه بیر سیگار آلیشدیریب، بیغی بورما یولداشینا دئدی: «ایندی بویور حلّ ائله گوراخ..! بویورور بوننان سورا آروادلارین عرضه‌لرین بو یازاجاخ..!»
بیغی بورما عرضه یازان گئنه ده سسینی یومشادیب، دئدی: «منیم باجیم، بیز دییریخ فدمدمه، سن دئییسن دامنان داما؟…»
سرت بیر لحنله دئدیم: «باش تاپمادیم نه دئدین..!»
«ایستیسن کیمین باشینا شیره یاخاسان؟ عرضه یازدیراننارین یوزه دوخسانی آرواددی. یانی گلمیسن بیزیم توکان بازاریمیزی باغلییا‌سان؟»
سؤزون دوزو- حقوق اوخوماغیما دئییل، ایندییه‌جن هئچ کیمدن بئله بیر برک سؤز ائشیتمه‌میشدیم. بیلمیردیم پؤرتموشم یوخسا بوزارمیشام. اهانت کیمی بیر حیسّ أتیمله دریمین آراسیندا قایناشیردی. جینیم کله‌مه وورموشدی. بونونلا بئله هله ده ایکی آیاغیم بیر باشماقدایدی. اوزدن گئتمه‌دیم. ایشلمه‌یه گلمیشدیم، داعوا- دالاشا یوخ. صندل پوتدوغومون اوستونده أیله‌شیب، دئدیم: «ایندی کی بئله‌دی، قالدی آلـلاهین قیسمتینه…»
کاغاذلاریمی جیزماقارالایان اوشاغین آتاسی اونون ألیندن یاپیشیب، قیراغا چکدی. دؤوره‌میزه ییغیشانلارین نئچه‌سی اوجادان منیم سؤزومه گولوشدولر. ییغینجاقدا اولانلارین یوزه یوزو ده کیشی، اوسته‌لیک هر بیری بیر کارشناس یئرینده ایدیلر.
«زَح وورون اماکین گلسین»
«خانیم باجی، أیه پروانه‌ی کسبین وار، هئش کیم سنه بیر سؤز دئیه بولمز»
«مه‌یه توکاندی پروانه‌ی کسب آلسین!؟»
«من سنین یئریوه اولسایدیم، گئدردیم دادگستری قاباغینا»
«یوْل اوسته اوتوروب، عرضه یازماخ واللاه بیر خانیم اوچون بلاهتدی، بلاهت..!»
منی خانیم گؤروب، بلاهتدن دم ووران کیشی‌یه تپه‌دن دیرناغا باخدیم. شالوارینین اوتوسو قارپیز کسیردی. دوروشوقلو سورمه‌یی خوْتونون دؤش جیبیندن چیخان آغ بیر دستمال گؤز قاماشدیریردی. باشینی تأسّوفله توْولاییب، جاماعاتدان آیریلیب، گئتدی. جاماعاتین ییغیشماسینا آجیغیم توتموشدو. آز قالیردی باشلارینا قیشقیریب، دئیم: «نییه ییغیشیبسیز؟ آیی اوینادیرلار..؟!»
قیرمیزی خودکاری گؤتوروب، بیر واراق A4 کاغیذین اوستونده نومره ۳۸ خط‌یله یازدیم: «توقف بی‌جا مانع کسب است!» کاغیذی فوتبال مئیدانینین داوری کیمی جاماعاتا ساری توتدوم. بیر آن بیغی بورما عرضه‌یازانی گؤردوم جاماعاتی آرالاییب، بیر آیری کیشی‌له بیرلیکده گئنه گؤزومون قاباغیندا گؤیردی. کیشی ألیمدن کاغیذی آلیب بورگه‌له‌ییب، پوتدوخ میزیمین اوستونه آتیب، دئدی: «دور ییغیشدیر، باجی!»
«هارا ییغیشدیریم..؟! هله سوفته ائله‌مه‌میشم»
«ایضافه دانیشما… تشنّوج یاراتمامیش اؤزون دور چول- پالازیوی ییغیشدیر»
نحس داماریما دوشموشدو. اؤزومه سؤز وئرمیشدیم هر نه اولور اولسون، جیبیمین پولونو اؤزوم قازاناجاغام.
«نه چولوم وار نه ده پالازیم. بیر جوت پوتدوخدی، بیر تیرمه اؤرتوح»، دئدیم.
کیشی اوزونو جاماعاتا توتوب دئدی: «آیی اویناتمیرلار کی، داغیلین گؤروم… داغیلین!»
سونرا تیرمه اؤرتویون توپپوزوندان یاپیشیب، میردار اسکی کیمی پوتدوغون اوستوندن چکیب، باشی اوستوندن آرخاسینا تولازلادی. اؤرتوک آرخین ایچینه دوشدو. اوره‌ییم قیریلدی… «آنامین گؤزوندن ایراق»، دئدیم.
قالخدیم تیرمه‌نی آرخین ایچیندن گؤرتوروم، کیشی باشماغینین اوجویلا پوتدوغو وورب یئره ییخدی. قوْیون شکیلینده‌ ساخسی میداد قابی پارچا- پارچا اولوب، یئره داغیلان خودکار- کاغیذین اوستونه سپلندی.
بو یاشیما قدر بیر قوْیونون سینماغینی گؤرمه‌میشدیم…

 

آراشدیرا بیلر سیز

بهزاد بیات فرد

شعر | بهزاد بیات فرد

• یاشام دویانمادیم یاشامین سارسیلان داریخماسینی تیکنمه‌دیم اؤزومه کیپریک آلتی باخماسینی دی‌کیم‌دئییب‌دی‌کی‌باخت اولدوزوم‌گؤی‌ایچره‌باتیب گودوکچویم کی …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.